DE FILOSOFIE VAN HET JOGGINGSPAK
Ik ga het vandaag met jullie hebben over iets heel onbelangrijks. Altijd die Grote Onderwerpen maar…alsof er niets leukers is om over te praten. Zo viel mij tijdens de afgelopen proefwerkweek op hoeveel leerlingen er in een joggingspak naar school komen. Heb je het ook gemerkt? Zodra de eerste proefwerken zich aandienen, verruilen de jongens en meisjes massaal hun met zorg uitgekozen H&M- en Zara-outfits voor sweater en slobberbroek, alsof ze godbetert een marathon moeten rennen. Wat mij hierin interesseert is: hoe ontstaat zo’n hype? Is hier sprake van epigonisme of polygenese? (even laten merken dat ik niet van de straat kom!) Begint zo’n rage met één zelfbewuste, populaire leerling die denkt: “Kom, het is proefwerkweek: laat ik mezelf maar eens in een joggingspak hijsen”, waarop vervolgens de halve school denkt: “Hé, een joggingspak: wat een goed idee!” of komen tientallen leerlingen tegelijkertijd, geheel onafhankelijk van elkaar op deze gedachte? En ook: welk idee steekt achter deze kledingkeuze? Denkt zo’n leerling: “Pff, ik ben vandaag toch maar een uurtje op school, daarvoor ga ik geen uren voor de spiegel staan!” Zou kunnen natuurlijk, maar aan de andere kant: ook al ben je maar een uurtje op school, gezien word je toch! Is één uurtje voor lul lopen minder erg dan de hele dag voor lul lopen? Lijkt mij niet, want het allerergste zijn toch, als je met een nieuwe haarkleur, een gekke outfit, of een blauw oog naar school toe komt, die eerste reacties? Daarna gaat het wel weer. Maar, zo zou zouden de joggingpakdragers kunnen zeggen, ik vind helemaal niet dat ik voor lul loop in een joggingspak! Maar ja, dan ligt de vraag voor de hand: waarom trek je dat ding dan alleen maar aan in de proefwerkweek? Als zo’n joggingspak echt zo lekker zit, en je vindt het er nog cool uitzien ook, waarom ga je dan niet altijd in een joggingspak naar school?
Volgens mij is er een andere verklaring: ik denk dat het uit de kast halen van zo’n joggingspak een soort ritueel is. Zo van: o jee, het is proefwerkweek, deze week is er geen tijd voor de onzin van alledag, want ik moet leren, leren, leren! En om aan zichzelf en de sociale omgeving duidelijk te maken dat het menens is, dat het inderdaad een aparte week is die een aparte discipline vereist, kiest de leerling voor de uiterlijke versobering: geen make-up voor de meisjes, geen gel voor de jongens, en een grijs doch lekker zittend werkpak, dat de leerling steeds eraan herinnert: hup, leren jij!
Zoals een leraar zichzelf, speciaal voor de eindexamencorrectie, een set nieuwe potloden aanschaft, en zoals ik, voor ik naar de halfjaarlijkse tandartscontrole ga, nog eens extra lang mijn tanden poets met Zendium, zo haalt de leerling plechtig zijn sportkleding uit de kast als de proefwerkweek in zicht komt, en dat alles onder het motto: nu is het menens. Natuurlijk, het is maar vorm: die leraar kan de eindexamens net zo goed nakijken met een afgesabbeld stompje, en met mijn Zendium krijg ik de gaatjes niet meer wegpoetst, en zo zal een leerling die niet geleerd heeft evengoed met joggingspak en al door het ijs zakken. En toch, ook al is het maar vorm, ze zijn belangrijk, die potloden, de Zendium en het joggingspak. Ze zetten de punt op de i. Want het zijn doorgaans juist de goede leraren, die altijd punctueel zijn, die nieuwe potloden gaan kopen voor het eindexamen, en de belabberde poetser zal, na een half jaar gebitsverwaarlozing, ook op het uur U zichzelf de moeite van het poetsen besparen. Zo doorgeredeneerd zouden het vooral de hardwerkende, serieuze leerlingen moeten zijn die met een joggingspak door de school hebben gelopen, de afgelopen week. En omdat ik deze column begon met de constatering dat er zo veel mensen in een joggingspak naar school komen, kan ik niet anders dan concluderen dat we op school heel veel serieuze, hardwerkende leerlingen hebben. Laat die punten dus maar komen!!!